Spezzato για προχωρημένους Δημοσιεύτηκε σε: Προτάσεις

Πριν προχωρήσουμε στο ζουμί, καλό είναι πρώτα να ξεκαθαρίσουμε τι ακριβώς είναι το spezzato και με ποια έννοιά του θα ασχοληθούμε σήμερα. “Spezzato” στα ιταλικά σημαίνει «σπασμένο» και είναι ένας όρος ο οποίος, στα ενδυματικά ζητήματα, χρησιμοποιείται για να υποδηλώσει μια σύνθεση που περιλαμβάνει σακάκι και παντελόνι από διαφορετικά υφάσματα.

Με απλά λόγια, το spezzato είναι το «αντίθετο» του κοστουμιού. Το κοστούμι αποτελείται από σακάκι, παντελόνι κι ενίοτε γιλέκο, όλα κομμένα και ραμμένα από το ίδιο τόπι ύφασμα. Αυτό σημαίνει ότι όλα τα στοιχεία έχουν το ίδιο χρώμα, την ίδια υφή και το ίδιο ακριβώς μοτίβο (εάν αυτό υπάρχει).

Από την άλλη, το spezzato αποτελείται από σακάκι, παντελόνι κι ενίοτε γιλέκο, κομμένα και ραμμένα από διαφορετικά τόπια υφάσματος, με διαφορετικά χρώματα, υφές και μοτίβα.

Ορισμένοι χρησιμοποιούν τον όρο spezzato μόνο για συνθέσεις που έχουν δημιουργηθεί από κομμάτια κοστουμιών. Όταν, δηλαδή, συνδυάζουμε ένα σακάκι που είναι μέρος ενός κοστουμιού μ’ ένα παντελόνι που ανήκει σ’ ένα άλλο κοστούμι. Γι’ αυτό το «ορθόδοξο» spezzato έχουμε μιλήσει αναλυτικά σε παλαιότερο κείμενο που μπορείτε να βρείτε εδώ. Οι φίλοι μας οι Ιταλοί, όμως, οι οποίοι και καθιέρωσαν τον συγκεκριμένο όρο, τον χρησιμοποιούν πιο γενικά, όταν αναφέρονται σε συνθέσεις σακακιού-παντελονιού που απλά δεν είναι κοστούμι.

Ο κλασικός συνδυασμός navy blazer με γκρι μάλλινο παντελόνι για τους Ιταλούς ανήκει στο spezzato, ακόμη κι αν τα δυο προαναφερθέντα στοιχεία δεν «έσπασαν» από ένα άλλο σύνολο, αλλά κατασκευάστηκαν εξαρχής για να φοριούνται κατά μόνας.

Οι Βρετανοί προτιμούν τους όρους “odd” και “separates” όταν μιλούν για συνδυασμούς ξεχωριστών σακακιών και παντελονιών. Το Μονόπετο, πάλι, έχει καθιερώσει τον όρο «ορφανό σακάκι και παντελόνι» για να συνεννοούμαστε στα ελληνικά.

Σήμερα, λοιπόν, θα μιλήσουμε γι’ αυτούς τους συνδυασμούς, τις παγίδες, τα μυστικά τους και την ορθή τους χρήση, ανεξάρτητα με το ποια ονομασία επιλέγετε.

Τρεις είναι οι συνισταμένες που θα πρέπει να λάβετε σοβαρά υπόψη σας κάθε φορά που επιθυμείτε να συνθέσετε ένα spezzato:

Χρώμα.
Υφή.
Αναλογίες.

Κύριοι, μη γελιόμαστε, το κοστούμι έχει καταφέρει να θεωρείται ως το πλέον αρχετυπικό κλασικό ανδρικό ένδυμα, καθώς διαθέτει ενσωματωμένες όλες τις λύσεις στα παραπάνω ζητήματα. Βλέπετε, τα επιμέρους κομμάτια του (σακάκι, παντελόνι κι ενίοτε γιλέκο) είναι κομμένα και ραμμένα από το ίδιο τόπι ύφασμα, που σημαίνει ότι είναι το ίδιο χρώμα και διαθέτουν ακριβώς την ίδια υφή. Επίσης, καθώς το κοστούμι έχει σχεδιαστεί από την εταιρεία ή τον ράφτη του, ως μονάδα, διαθέτει την ίδια, ομοιόμορφη, γραμμή. Αν είναι slim fit το σακάκι, το ίδιο θα είναι και το παντελόνι δηλαδή, και ούτω καθεξής.

Γι’ αυτόν τον λόγο, το κοστούμι είναι και το πιο «εύκολο» ρούχο, ιδανικό για τον εργαζόμενο που βιάζεται να πάει στη δουλειά και δεν έχει χρόνο ν’ αφιερώσει στη σύνθεση ενός αρμονικού συνόλου από διαφορετικά «ορφανά» κομμάτια. Ένα μονόχρωμο κοστούμι, ένα λευκό ή γαλάζιο πουκάμισο και -για τους μερακλήδες- μια γραβάτα, κι έξω από την πόρτα! Απλά, εύκολα και γρήγορα.

Μόνο τυχαίο δεν είναι ότι το κοστούμι θεωρείται «στολή εργασίας», αφού στην πραγματικότητα αυτό είναι. Μπορεί στις ημέρες μας να εκλαμβάνεται ως επίσημη ενδυμασία, αποκλειστικά για ειδικές περιστάσεις, αλλά ιστορικά είναι ένα εργατικό ένδυμα. Ένα εργατικό ένδυμα, όχι για το χωράφι και το εργοστάσιο αλλά για το γραφείο, για να μην παρεξηγηθώ.

Το spezzato όμως για να επιτευχθεί σωστά σε προχωρημένο επίπεδο, απαιτεί σκέψη, ικανότητες σύνθεσης χρωμάτων και αντίληψη αναλογιών. Επίσης, βοηθούν οι ιστορικές γνώσεις πάνω στα ενδύματα που επιλέγουμε για λόγους πολιτιστικής συνάφειας και επικοινωνίας, όπως αναλυτικά γράφω εδώ.

Ας τα δούμε ένα – ένα.

Πρώτα, το χρώμα

Για να πετύχει χρωματικά το spezzato θα πρέπει να εντρυφήσουμε τις αρχές της συμπληρωματικότητας και της αντίθεσης, με τη δεύτερη να έχει τον πρώτο λόγο. Θέλουμε, δηλαδή, να επιλέξουμε ένα παντελόνι σε χρώμα που θα έρχεται σ’ αντίθεση με το σακάκι μας. Ο κλασικός συνδυασμός υπόλευκο παντελόνι – navy blazer είναι ενδεικτικός αυτής της αρχής. Τα δυο χρώματα (λευκό και μπλε) συνδυάζονται τόσο αρμονικά, ακριβώς επειδή είναι ευδιακρίτως διαφορετικά. Αν αντί για υπόλευκο παντελόνι επιλέγαμε ένα πολύ σκούρο χρώμα, θα υπήρχε ο κίνδυνος να «μπερδευτεί» με το σκούρο χρώμα του σακακιού και το αποτέλεσμα να μην είναι αισθητικά αρμονικό. Γι’ αυτό και ο επίσης κλασικός συνδυασμός navy blazer – γκρι παντελόνι δουλεύει καλύτερα, όταν το γκρι του παντελονιού είναι ανοιχτό.

Υπάρχουν πολλοί άντρες οι οποίοι θεωρούν ότι το σακάκι πρέπει να είναι πάντα πιο σκούρο από το παντελόνι κι ομολογώ ότι αν και ο «κανόνας» αυτός δεν είναι… επίσημος, το αποτέλεσμα -συνήθως- είναι πιο αρμονικό κι επιτυχημένο. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι το βλέμμα του παρατηρητή ασυνείδητα ταξιδεύει από τα πάνω προς τα κάτω, άρα το σκούρο πάνω – ανοιχτό κάτω υπηρετεί αυτή την αρχή.

Το αντίθετο, σκούρο παντελόνι με πιο ανοιχτόχρωμο σακάκι, είναι πιο δύσκολος συνδυασμός, αλλά όχι αδύνατος.

Βέβαια, ως γενική παρότρυνση θα πω ότι είναι σοφό να επενδύσετε σε χρώματα όπως μπεζ, εκρού, ανοιχτό γκρι και ανοιχτό καφέ για τα παντελόνια σας. Θα διαπιστώσετε ότι ο συνδυασμός τους με πλειάδα σακακιών είναι πανεύκολος.

Η σωστή υφή

Ο βασικός λόγος για τον οποίο το να πάρουμε ένα σακάκι που είναι μέρος κοστουμιού και να το συνδυάσουμε μ’ ένα διαφορετικό παντελόνι μπορεί ν’ αποδειχθεί κακή ιδέα, είναι η υφή. Τα περισσότερα κοστούμια είναι ραμμένα με ύφασμα worsted (αυτό που οι παλαιοί αποκαλούσαν «κασμιροφανέλα», παρότι δεν έχει κασμίρι η σύνθεσή του και δεν είναι φανέλα). Τα περισσότερα worsted είναι λεία «πενιέ» υφάσματα (ειδικά αν μιλάμε για ψηλά “S” πάνω από 120). Διαθέτουν μια ελαφριά γυαλάδα στην ύφανσή τους η οποία αρμόζει ιδανικά σε σοβαρά business κοστούμια, αλλά είναι εκτός τόπου και χρόνου σ’ ένα σπορ σακάκι.

Φυσικά, εάν ένα κοστούμι αποκτηθεί ή ραφτεί επί παραγγελία με το σκεπτικό να μπορεί να φορεθεί και «σπασμένο», είναι άλλη υπόθεση. Σ’ αυτή την περίπτωση, το ύφασμα εξαρχής θα διαθέτει κάποια υφή και το σακάκι θα φέρει ορισμένα sport στοιχεία (εξωτερικές τσέπες, half belt, επιθέματα στους αγκώνες κλπ), έτσι ώστε η «μετάβαση» να μπορεί να πραγματοποιηθεί αναίμακτα.

Επίσης, ένα σακάκι με απλά πέτα (notched lapel) είναι a priori πιο σπορ από ένα με μυτερά (peaked lapels) και, προφανώς, ένα μονόπετο είναι πιο σπορ από ένα σταυρωτό. Για την ιστορία, σταυρωτά σπορ σακάκια θεωρούνται μόνο τα blazer.

Προσοχή θα πρέπει να δοθεί και στο μοτίβο που τυχόν φέρει το κοστούμι που θέλουμε να «σπάσουμε». Μοτίβα όπως το ψαροκόκαλο και το houndstooth είναι συνηθισμένα σε σπορ σακάκια, άρα τα κοστούμια που φέρουν αυτά τα μοτίβα, μπορούν να χρησιμοποιηθούν πιο εύκολα σε σύνολα spezzato. Το μοτίβο που «απαγορεύεται» να σπάσει είναι η ρίγα (pinstripe, chalk stripe κλπ). Οπτικά, είναι αρμονικότερο η ρίγα να έχει συνέχεια στο παντελόνι. Επίσης, η ιστορική γλώσσα επικοινωνίας του συγκεκριμένου μοτίβου «επιβάλλει» να φοριέται αποκλειστικά σε business κοστούμια.

Πάμε τώρα στην περίπτωση που θέλουμε να επιλέξουμε παντελόνι για να φορέσουμε με το σπορ σακάκι μας, το οποίο το έχουμε αποκτήσει σκέτο. Είναι, δηλαδή, από την αρχή φτιαγμένο για να φοριέται με διαφορετικού υφάσματος παντελόνια. Όλα τα υφάσματα που προορίζονται για την ραφή σπορ σακακιών διαθέτουν έντονη υφή. Είτε μιλάμε για χειμωνιάτικα tweed και φανέλες, είτε μιλάμε για καλοκαιρινά λινά και μάλλινα. Άρα, θα πρέπει να επιλέξουμε ανάλογης υφής παντελόνι. Jeans, κοτλέ, φανελένια και βαριά βαμβακερά είναι ιδανικά για τον χειμώνα, ενώ για το καλοκαίρι πιο ελαφριά βαμβακερά, λινά και μάλλινα αραιής ύφανσης μπορούν να συνδυαστούν αρμονικά με τα σακάκια μας.

Κρατήστε έναν απλό κανόνα όταν είστε στην έρευνα αγοράς για παντελόνια: Μακριά από υφάσματα που διαθέτουν ελαφριά γυαλάδα. Επιλέξτε έντονες υφές, τόσο τον χειμώνα όσο και το θέρος.

Ισορροπία στις αναλογίες

Κάθε σύνθεση spezzato θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ενιαίο σύνολο και ως προς την γραμμή και τις αναλογίες. Το σακάκι και το παντελόνι, δηλαδή, εκτός από το χρώμα, την υφή και το μοτίβο, θα πρέπει να εναρμονίζονται και στους όγκους. Δεν πρέπει το ένα να είναι φαρδύτερο ή στενότερο από το άλλο. Είναι κάτι που βλέπω συχνά στον δρόμο. Σακάκια σε κλασική γραμμή συνδυασμένα με στενά chino ή άλλου είδους, σχεδόν κολλητά, παντελόνια. Αυτή η πρακτική καταστρέφει την ομοιομορφία της σιλουέτας που θέλουμε να δημιουργήσουμε.

Ένα παντελόνι που έχει σχεδιαστεί για να φοριέται σε πιο casual περιστάσεις, ίσως μ’ ένα δερμάτινο jacket ή μ’ ένα αθλητικό μπουφανάκι δεν πρόκειται ποτέ να ταιριάξει αισθητικά μ’ ένα κλασικό σακάκι. Για παράδειγμα, για να συνδυαστεί ένα παντελόνι jeans μ’ ένα σπορ σακάκι, θα πρέπει το παντελόνι να είναι αρκετά φαρδύ και -φυσικά- να είναι σχετικά ψηλοκάβαλο, ώστε να εμποδίζει την εμφάνιση του «καταραμένου τριγώνου».

Το παντελόνι που σχεδιάζουμε να φορέσουμε σε συνδυασμό spezzato θα πρέπει να διαθέτει όλα αυτά τα στοιχεία που θα του επιτρέψουν να «μιλήσει» την ίδια γλώσσα με το σακάκι μας. Δηλαδή, να είναι σε μια γραμμή η οποία οπτικά χαρίζει αρμονία στους όγκους, τόσο πάνω όσο και κάτω από τη μέση. Στόχος μας είναι να συνθέσουμε ένα ομοιογενές σύνολο κι όχι να κυκλοφορούμε σαν να φοράμε κολάν με ένα σακί από πάνω.

Χρώμα.
Υφή.
Αναλογίες.

Αυτό είναι το τρίπτυχο για το σωστό spezzato, κύριοι. Καλό βόλι.